Gospodarstwa domowe w UK muszą być gotowe na wyższą inflację w związku ze wzrostem cen paliw

Brytyjskie gospodarstwa domowe zostały ostrzeżone, że w tym roku czeka je gwałtowny wzrost inflacji oraz możliwe wielokrotne podwyżki stóp procentowych. Powodem jest nagły wzrost cen ropy naftowej i gazu, spowodowany konfliktem w Iranie, który rozpoczął się po ataku Stanów Zjednoczonych.

Teheran przeprowadził szereg odwetowych ataków na obiekty energetyczne w Zatoce Perskiej oraz ograniczył kluczowy szlak żeglugowy przez Cieśninę Ormuz. Z kolei Izrael zaatakował największe na świecie złoże gazu ziemnego South Pars w Iranie.

Obecna cena bazowa ropy Brent wynosi około 110 dolarów za baryłkę, podczas gdy przed wojną była na poziomie 72 dolarów. Cena hurtowa gazu wzrosła do 150 pensów za jednostkę, niemal podwajając się w ciągu ostatnich trzech tygodni z 77 pensów.

To zła wiadomość dla UK, gdyż ekonomiści przewidują, że inflacja w tym roku może sięgnąć 5%, a stopy procentowe mogą być podniesione dwukrotnie - lub nawet trzykrotnie. Ed Conway, ekonomista Sky News, określił te zmiany jako "nadzwyczajne", wskazując, że przed wybuchem konfliktu oczekiwano spadku inflacji do 2% oraz obniżek stóp procentowych.

Bank Anglii w komunikacie z 19 marca 2026 r. utrzymał stopę bazową na poziomie 3,75%, jednak część traderów z City przewiduje kolejne podwyżki w czerwcu, lipcu i grudniu, co może podnieść stopę do 4,5% do końca roku.

Już teraz stawki kredytów hipotecznych rosną - średnia dwuletnia stała stopa wzrosła z 4,83% na początku miesiąca do 5,3% pod koniec marca, co jest najwyższym poziomem od kwietnia 2025 roku.

Średnia stała stopa dla umów kredytowych na pięć lat wynosi 5,35% - najwyżej od sierpnia 2024 roku. Rządy także odczuwają wzrost kosztów pożyczek, szczególnie w UK, gdzie tempo wzrostu kosztów zadłużenia jest najszybsze od mini-budżetu Liz Truss z 2022 roku, co negatywnie wpływa na perspektywy wzrostu gospodarczego kraju.

Brytyjski rząd ogłosił pakiet pomocowy o wartości 53 milionów funtów dla gospodarstw korzystających z oleju opałowego. Premier Keir Starmer podkreślił, że konflikt będzie dodatkowo obciążał budżety rodzin i opowiedział się za negocjowaniem porozumienia z Iranem, co wywołało krytykę ze strony administracji USA.

Minister obrony w UK John Healey wskazał, że ataki Iranu na obiekty energetyczne w Arabii Saudyjskiej, Katarze i Kuwejcie stanowią poważną eskalację sytuacji.

Wielka Brytania intensyfikuje wsparcie obronne dla sojuszników w Zatoce Perskiej, w tym poprzez obecność samolotów RAF oraz współpracę z USA i innymi sojusznikami nad planami ponownego otwarcia Cieśniny Hormuz.

Sytuacja będzie monitorowana w kolejnych miesiącach, z uwzględnieniem wpływu na rynek pracy, koszty życia oraz politykę monetarną.