Rosną obawy brytyjskiej branży turystycznej przed chaosem na granicach z UE. Chodzi o system EES

Europejskie lotniska ostrzegają przed potencjalnymi "katastrofalnymi" doświadczeniami dla pasażerów i ogromnymi kolejkami, jeśli nowe kontrole biometryczne dla zagranicznych gości nie zostaną złagodzone.

System wjazdu/wyjazdu (EES) co do zasady nie dotyczy obywateli Polski oraz innych krajów członkowskich UE, strefy Schengen, a także posiadaczy kart pobytu w tych krajach. 

Wymaga on jednak od podróżujących do Europy obywateli państw trzecich, w tym Brytyjczyków, rejestracji odcisków palców i zdjęć twarzy. Brytyjskie firmy informują natomiast o dużych rozbieżnościach w stosowaniu przepisów od czasu miękkiego uruchomienia programu w październiku ubiegłego roku.

Stopniowe wdrażanie systemu już doprowadziło do długich kolejek na niektórych europejskich lotniskach, mimo że straż graniczna ma możliwość łagodzenia wymogów. Obecnie państwa są zobowiązane do rejestrowania co najmniej 35 proc. podróżnych, jednak teoretycznie od 10 kwietnia wszyscy pasażerowie mają przechodzić pełną rejestrację w systemie EES.

Służby graniczne mogą ograniczać liczbę lub zakres kontroli – a nawet całkowicie zawiesić system – aby uniknąć poważnych zakłóceń i długich kolejek.

Wiele przejść granicznych było przygotowanych infrastrukturalnie do wdrożenia EES na długo przed jego październikowym uruchomieniem, w tym na terytorium UK, m.in. w Eurotunelu w Folkestone oraz na stacji London St Pancras International obsługującej pociągi Eurostar.

Jednak większość osób odwiedzających 29 krajów, które wprowadziły system EES, prawdopodobnie będzie rejestrować swoje dane podczas kontroli granicznej po wylądowaniu na lotnisku. Organizacja branżowa Airports Council International (ACI) poinformowała, że system powodował opóźnienia trwające nawet trzy godziny, a najbardziej dotknięte tym problemem były lotniska w Hiszpanii, Portugalii, Francji i Włoszech.

Brytyjskie stowarzyszenie turystyczne Abta wezwało UE do dopilnowania, aby wszystkie państwa członkowskie i służby graniczne poinstruowały pracowników na pierwszej linii, by korzystali z mechanizmów awaryjnych pozwalających uniknąć długich opóźnień przy kontroli paszportowej.

Szczególne obawy dotyczą lipca i sierpnia, gdy ruch pasażerski jest największy. 

Przedstawiciele branży podkreślają, że bez dodatkowych funkcjonariuszy i jednolitych zasad wdrażania EES podróżnych może czekać chaos porównywalny z najgorszymi kryzysami komunikacyjnymi ostatnich lat.

W ubiegłym tygodniu rzecznik Komisji Europejskiej oznajmił, że rozwiązania awaryjne będą stosowane przez co najmniej 90 dni od kwietniowego terminu pełnego wdrożenia systemu, sugerując możliwość kolejnego, sześciotygodniowego przedłużenia obejmującego okres letni.

Tymczasem Olivier Jankovec, dyrektor generalny ACI Europe, twierdzi, że lotniska "nie otrzymały formalnego powiadomienia o przedłużeniu możliwości zawieszenia EES ani o związanych z tym wymogach".

W Wielkiej Brytanii Eurotunnel poinformował, że rozpoczął stopniowe wdrażanie EES dla pasażerów autokarów i kierowców ciężarówek w sposób płynny i jest "w pełni przygotowany", jednak nie rozpoczął jeszcze rejestrowania pojazdów turystycznych, oczekując na decyzję władz francuskich.

Eurostar, który zainwestował znaczne środki w nowe kioski na stacji St Pancras, wciąż ich nie uruchomił. Spółka poinformowała, że kontrole EES są obecnie przeprowadzane ręcznie przez funkcjonariuszy granicznych, a obsługa w kioskach zostanie wprowadzona po ustaleniu oprogramowania i terminów przez francuskie ministerstwo spraw wewnętrznych.