Samotność i izolacja społeczna mogą odbierać nawet sześć lat życia w zdrowiu

Badanie przeprowadzili naukowcy z Tulane University (USA). Jego wyniki opublikowano w czasopiśmie "Nature Communications".

Autorzy zwrócili uwagę, że samotność i izolacja społeczna, choć często traktowane jako to samo zjawisko, oznaczają coś innego. Izolacja polega na tym, że ktoś ma niewiele kontaktów z innymi ludźmi albo rzadko się z nimi spotyka.

Samotność opisuje natomiast subiektywne poczucie, że relacje społeczne są niewystarczające lub niezadowalające. Można więc mieć wiele kontaktów z innymi, a mimo to czuć się samotnym.

Na potrzeby badania przeanalizowano dane 277,5 tys. osób między 40. a 69. rokiem życia. Naukowcy chcieli sprawdzić, czy i jak samotność oraz izolacja społeczna wiążą się z liczbą lat przeżytych bez siedmiu ważnych chorób przewlekłych: cukrzycy, chorób serca, chorób płuc, demencji, nowotworów, depresji i zaburzeń lękowych.

Na początku obserwacji ani jeden z uczestników nie miał żadnej z nich.

Samotność i izolację społeczną oceniano na podstawie kwestionariuszy. Za samotne uznawano osoby, które rzadziej niż raz w miesiącu mogły zwierzyć się komuś bliskiemu, a izolację stwierdzano u tych, które spełniały co najmniej dwa z trzech warunków: mieszkały same, spotykały się z rodziną lub znajomymi rzadziej niż raz w miesiącu albo nie uczestniczyły przynajmniej raz w tygodniu w żadnej aktywności towarzyskiej.

Okazało się, że największe różnice dotyczyły zdrowia psychicznego. Kobiety, które jednocześnie czuły się samotne i miały mało kontaktów z innymi, żyły o 3,7 roku mniej bez depresji i zaburzeń lękowych niż te, których nie dotyczył żaden z tych problemów. W przypadku mężczyzn różnica wynosiła 5,8 roku.

Związek ze zdrowiem fizycznym był słabszy, ale również zauważalny. Kobiety samotne i izolowane społecznie żyły średnio o 2,4 roku krócej bez analizowanych chorób fizycznych, a mężczyźni o 1,7 roku mniej.

"Nasze badanie pokazuje, że izolacja społeczna i samotność mogą mieć istotny wpływ na oczekiwaną długość życia bez chorób, zarówno fizycznych, jak i psychicznych" - podkreślił główny autor pracy, prof. Lu Qi.

Badacze sprawdzili też, czy zdrowy styl życia może ograniczać utratę lat życia w zdrowiu. W przypadku małej liczby kontaktów z innymi częściowo tak było: lepsza dieta, aktywność fizyczna, odpowiednia ilość snu i niepalenie wiązały się z mniejszą utratą lat bez chorób.

Przy poczuciu osamotnienia takiej zależności nie stwierdzono - może to oznaczać, że oba te stany wymagają nieco innych sposobów przeciwdziałania.

"Takie wyniki nie były dla mnie zaskoczeniem. Wcześniejsze badania wskazywały na związek między izolacją społeczną i samotnością a przedwczesną śmiercią, a my dostarczyliśmy na to kolejnych dowodów" - podsumował prof. Qi.