Wizyty w muzeach mają korzystny wpływ na zdrowie i psychikę

"Muzea, w których prezentowane są dzieła sztuki, mają ogromny potencjał, aby pozytywnie wpływać na ludzi. Moga zmniejszać stres, dostarczać pozytywnych emocji, łagodzić poczucie samotności i ocieplać relacje społeczne" – wyjaśnia Katherine Cotter, współautorka badania zatytułowanego "Muzea sztuki jako instytucje rozkwitu człowieka", w rozmowie z serwisem Hyperallergic. Wyniki wspomnianego badania opublikowano w magazynie "Journal of Positive Psychology".

Psycholożka Katherine Cotter i jej współpracownik James O. Pawelski pracują na Uniwersytecie Pensylwanii. Oboje badają, w jaki sposób sztuka i nauki humanistyczne wpływają na "rozkwit człowieka", czyli jego szeroko pojętą kondycję obejmującą zarówno choroby i dysfunkcje, jak i zdrowie i szczęście.

Pierwotnie Cotter planowała przeprowadzenie badania w muzeach sztuki, ale kiedy podczas pandemii COVID-19 instytucje kultury zostały zamknięte, zmieniła koncepcję. Zamiast zbierać dane, wraz z Pawelskim postanowili zrobić badanie przeglądowe.

Po przeanalizowaniu ponad 100 artykułów naukowych i raportów instytucji rządowych i pozarządowych, badacze doszli do spójnych wniosków. Okazuje się, że już pojedyncza wizyta w muzeum zmniejsza stres, a częste odwiedzanie przybytków sztuki obniża poziom lęku. Z kolei oglądanie sztuki figuratywnej, czyli nieabstrakcyjnej, obniża ciśnienie krwi.

Badacze odkryli też, że wizyty w muzeum zmniejszają intensywność przewlekłego bólu, wydłużają długość życia i obniżają prawdopodobieństwo wystąpienia demencji. Psychiczne i zdrowotne korzyści z kontaktu ze sztuką odnoszą też jednak osoby cierpiące na demencją - spędzanie czasu w muzeum wywoływało u nich bardziej dynamiczne reakcje na stres, poprawiało funkcje poznawcze i redukowało objawy depresji.

Oprócz korzyści na poziomie indywidualnym, badacze zauważyli, że pobyt w muzeach miał pozytywny wpływ na sposób, w jaki ludzie się ze sobą komunikowali. Bywalcy muzeów twierdzili, że czują się mniej odizolowani społecznie i łatwiej nawiązują relacje z innymi osobami o podobnych zainteresowaniach.

Naukowcy zwrócili też uwagę, że w trakcie pobytu w muzeum zmienia się nastawienie zwiedzających. "W połowie wizyty, w porównaniu z jej początkiem lub końcem, odwiedzający zgłaszali wyższy poziom refleksji na tematy społeczne (np. uczestnictwo w sprawach społeczności, obawy związane z kwestiami społecznymi, przyczynianie się do dobrostanu innych), co sugeruje, że kontakt ze sztuką zachęca do różnych form refleksji i procesów myślowych" - czytamy w raporcie.