UK could rejoin the EU within four years, Barnier suggests
Michel Barnier, goszcząc w popularnym programie politycznym Sunday With Laura Kuenssberg w stacji BBC, wprost zadeklarował, że "drzwi dla Wielkiej Brytanii są otwarte". Co więcej, jego zdaniem proces ponownego przyjęcia kraju do UE poszedłby "znacznie szybciej" niż trwające latami, karkołomne negocjacje rozwodowe.
"Negocjacje brexitowe były bardzo skomplikowane i długie, być może zbyt długie, ponieważ opuszczenie struktur było niezwykle złożonym procesem" – tłumaczył były francuski premier. Przypomniał, że wyjście z UE oznaczało zerwanie aż 600 międzynarodowych umów.
Jednak - jego zdaniem - w przypadku powrotu sprawa jest prostsza, ponieważ brytyjskie i unijne prawo w wielu kluczowych sektorach wciąż nie zdążyły się od siebie drastycznie oddalić. "Myślę, i mam taką nadzieję, że w tym przypadku negocjacje byłyby o wiele sprawniejsze" – dodał Barnier.
Koniec z "wybieraniem wisienek z tortu" i twarde warunki
Jeżeli Brytyjczycy myślą, że odzyskają warunki członkostwa wynegocjowane niegdyś przez Margaret Thatcher, są w głębokim błędzie. Barnier ostrzegł, że warta 5 miliardów funtów rocznie ulga w składce budżetowej (tzw. Thatcher's rebate) jest definitywnie "poza stołem". "Rozmawiamy o zupełnie nowej sytuacji, nie może być dokładnie tak samo, jak przed Brexitem" - wskazał.
Podobne stanowisko zajął m.in. były premier Irlandii, Leo Varadkar, który również gasi optymizm Londynu w kwestii finansowych ulg.
Dla Polaków i innych imigrantów z UE kluczowy jest jednak inny warunek. Barnier z naciskiem powtórzył twardą zasadę Brukseli: nie ma mowy o powrocie do wspólnego rynku bez akceptacji swobodnego przepływu osób (freedom of movement). Wielka Brytania nie może liczyć na "wybieranie wisienek z tortu" – jeśli chce ułatwień w handlu i usługach, musi znów otworzyć granice dla pracowników.
Rząd Partii Pracy kluczy: "Są koszty i zyski"
Choć obecny premier Andy Burnham dąży do zacieśniania relacji z Europą, jego gabinet podchodzi do tematu niezwykle ostrożnie, obawiając się reakcji twardego elektoratu Brexitu. Minister kultury Lisa Nandy, pytana w BBC o potencjalne kompromisy (np. wprowadzenie programu mobilności młodzieży z limitem 150 tysięcy osób z UE), przyznała wprost, że zbliżenie z Europą niesie za sobą polityczne koszty.
"Trzeba pójść na ustępstwa i nie możemy wykluczyć obywateli z tej dyskusji" – stwierdziła Nandy. Jednocześnie zaznaczyła, że osobiście nie popiera pełnego powrotu do Unii, ale zgadza się z jednym: "Brytyjczycy są dziś absolutnie zgodni co do tego, że obietnice z brexitowej umowy sprzed dekady w większości nie zostały zrealizowane. Ten system po prostu nie działa i musimy to naprawić".
KOMENTARZ LONDYNKA:
Słowa Michela Barniera o otwartych drzwiach do Unii Europejskiej zelektryzowały polityczne salony po obu stronach kanału La Manche, ale dla nas – polskiej społeczności na Wyspach – ten głos brzmi wyjątkowo znajomo. Nie musimy czytać wielostronicowych raportów ekonomicznych, by wiedzieć, czym skończył się rozwód Londynu z Brukselą. Odczuwamy to każdego dnia we własnych portfelach czy w urzędowych okienkach.
Szczególnie gorzki smak ma to dla tych z nas, którzy nie posiadają (jeszcze?) brytyjskiego paszportu. Settled czy pre-settled status miał być gwarantem spokoju, a w rzeczywistości stał się ciągłą walką z cyfrowym systemem Home Office, brakiem fizycznych dokumentów i poczuciem, że nasza stabilizacja wisi na włosku. Z dnia na dzień z pełnoprawnych obywateli budujących ten kraj staliśmy się migrantami, których prawa można w każdej chwili renegocjować.
Jednak w tej brexitowej układance coś zaczyna pękać wśród samych Brytyjczyków. Choć politycy w Westminsterze wciąż boją się głośno wypowiedzieć słowo na "U", wyspiarze po cichu, coraz wyraźniej, zaczynają marzyć o powrocie do Unii. Mają po prostu dosyć stania w wielogodzinnych ogonkach do kontroli paszportowej na europejskich urlopach, dosyć drastycznych podwyżek cen żywności i upokorzenia, jakim jest oficjalny status obywatela "państwa trzeciego" w relacjach z resztą kontynentu. Nowe, ciemnogranatowe paszporty, które miały być symbolem odzyskanej suwerenności, stały się symbolem izolacji.
Czy cztery lata to realny termin? W polityce to cała wieczność, ale jedno jest pewne: powrót tematu swobodnego przepływu osób na pierwszą linię debaty publicznej pokazuje, że dotychczasowy uparty kurs Londynu uderzył w ścianę. Brytyjczycy zaczynają rozumieć to, co my wiedzieliśmy od początku – z Europą po prostu żyje się łatwiej.
