What is the attitude of Poles towards other nations?
Centrum Badania Opinii Społecznej zapytało o stosunek Polaków do 21 narodów i grup etnicznych.
Z badania wynika, że na pierwszym miejscu w rankingu najbardziej lubianych narodów, podobnie jak w ub. roku, są Włosi. Sympatię do nich deklaruje prawie sześciu na dziesięciu Polaków (58 proc.), a niechęć - 7 proc. "Niewiele mniej Polaków ma pozytywne nastawienie do Czechów (55 proc.)" - zwrócili uwagę autorzy raportu CBOS.
Co drugi ankietowany darzy sympatią Słowaków (52 proc.), a blisko połowa - Anglików (49 proc.) oraz Amerykanów (47 proc.). Sympatię wobec Chorwatów deklaruje 45 proc. badanych. Niemal tyle samo (44 proc.) osób deklaruje, że lubi Szwedów, Francuzów i Holendrów, 43 proc. - Litwinów, 41 proc. - Węgrów.
Na dalszych pozycjach najbardziej lubianych narodów uplasowali się Bułgarzy i Niemcy (po 35 proc.). CBOS zwrócił jednak uwagę, że "niechęć do Niemców deklarowana jest dwukrotnie częściej niż do Bułgarów (32 proc. wobec 16 proc.)".
Z sondażu wynika też, że 33 proc. Polaków ma pozytywne nastawienie do Wietnamczyków, a 30 proc. - do Chińczyków.
Kolejne miejsca zajmują narody i grupy etniczne, wobec których deklaracje niechęci są częstsze niż deklaracje sympatii. Są to: Ukraińcy (43 proc. wobec 29 proc.), Palestyńczycy (30 proc. wobec 24 proc.), Żydzi (40 proc. wobec 22 proc.), Białorusini (46 proc. wobec 19 proc.) oraz Romowie (46 proc. wobec 18 proc.).
"Niezmiennie od czasu wybuchu wojny w Ukrainie z największym dystansem podchodzimy do Rosjan, do których niechęć deklaruje aż 74 proc. badanych, zaś sympatię zaledwie 7 proc." - zauważył CBOS.
Przekazał, że przed rokiem odnotowano "pogorszenie nastawienia do wielu nacji". W tym roku zmiany są nieco mniej jednoznaczne, jednak częściej obserwowany jest spadek niż wzrost sympatii i, co za tym idzie, częściej zwiększenie niż spadek niechęci wobec innych narodów.
Z badania wynika, że największy wzrost niechęci zarejestrowano w przypadku nastawienia wobec Żydów (o 8 punktów procentowych, przy jednoczesnym spadku sympatii o 4 punkty proc.) oraz Amerykanów (wzrost niechęci o 8 punktów, spadek sympatii o 11 punktów proc.), a także Ukraińców (wzrost niechęci o 5 punktów proc., spadek sympatii o 1 punkt proc.).
Sondaż wykazał, że jest to trzeci rok z kolei, kiedy pogarsza się stosunek Polaków do narodów, które wyraźnie zyskały w naszych oczach zaraz po wybuchu wojny w Ukrainie – Amerykanów, Anglików oraz Ukraińców.
W 2026 r. CBOS zarejestrował też pogorszenie stosunku do większości z naszych sąsiadów, przy czym wyjątek stanowią Słowacy oraz Niemcy (z niewielkimi wzrostami średnich).
"Na pierwszym miejscu pod względem sympatii – podobnie jak przed rokiem – znajdują się Czesi, na drugim Słowacy, zaś na trzecim Litwini. Czwartą pozycję zajmują Niemcy, do których nasz stosunek jest dość ambiwalentny, natomiast piątą – Ukraińcy. Szóste miejsce zajmują Białorusini, zaś ostatnie Rosjanie – do tego narodu podchodzimy ze zdecydowanie największą niechęcią" - podało CBOS.
Badanie przeprowadzono w ramach procedury mixed-mode na reprezentatywnej imiennej próbie pełnoletnich mieszkańców Polski, wylosowanej z rejestru PESEL. Zrealizowano je w dniach od 8 do 20 stycznia 2026 r. na próbie liczącej 938 osób (w tym: 55,5 proc. metodą CAPI, 26,4 proc. – CATI i 18,0 proc. – CAWI).
