Stonehenge mystery may be explained by forgotten land
Naukowcy z Uniwersytetu Sheffield Hallam i Uniwersytetu Curtin w Australii sugerują obecnie, że kamień mógł zostać przetransportowany przez lodowiec do Doggerlandu – lądu, który niegdyś łączył Wielką Brytanię z kontynentalną Europą, zanim został zalany przez wody Morza Północnego.
Współautor badania, dr Remy Veness, stwierdził, że podnoszący się poziom mórz spowodowany topnieniem lodowców pod koniec ostatniej epoki lodowcowej mógł być przyczyną "śmiałej" decyzji o przeniesieniu sześciotonowego bloku piaskowca na tereny dzisiejszej Wielkiej Brytanii.
Badacze podkreślają, że Doggerland mógł odgrywać kluczową rolę kulturową, zanim został zalany przez podnoszący się poziom mórz po epoce lodowcowej.
Według autorów, zmiany klimatyczne mogły być impulsem do "dwukrotnego" przenoszenia kamienia — najpierw w celu ocalenia go przed zatopieniem, a następnie do ostatecznej lokalizacji.
Autorzy pracy sugerują również, że kamień mógł zostać przeniesiony z Doggerlandu w okolice Berkshire Ridgeway – uznawanej za najstarszą drogę w Europie. Szlak ten był użytkowany w okresie budowy Stonehenge, co mogło ułatwić lub zachęcić do dalszego transportu kamienia na południe Anglii.
Badania sugerują, że nie istniały bezpośrednie szlaki lodowcowe łączące Szkocję z południową Anglią, co wyklucza naturalny transport kamienia przez całą trasę.
Współautor badania dr Anthony Clarke stwierdził, że wyniki wskazują, iż podróż monolitu z Doggerlandu do Wiltshire była działaniem celowym i starannie zaplanowanym.
Eksperci podkreślają, że przemieszczanie tak dużego głazu wymagało wysokiego poziomu organizacji, współpracy i planowania w społecznościach neolitycznych.
Kolejne prace badawcze mają pomóc w dokładnym ustaleniu miejsca pochodzenia kamienia ołtarzowego w północno-wschodniej Szkocji oraz w odtworzeniu tras transportu wykorzystywanych przez prehistoryczne społeczności.
Badanie zatytułowane "From Highlands To Henge: Refining The Provenance And Transport Pathways Of Stonehenge's Altar Stone" (Od Highlands do Henge: ustalenie pochodzenia i dróg transportu kamienia ołtarzowego ze Stonehenge) zostało opublikowane w "Journal of Quaternary Science".
